Giữ cỏ dại: nguyên tắc của vườn canh tác sạch

Hỏi nguồn hoa chính là gì, phần lớn kể tên cây lớn. Nhưng cây lớn chỉ nở vài tuần trong năm.

Phần lớn thời gian còn lại, thứ nuôi đàn là lớp hoa dại lúp xúp mà ai cũng muốn dọn cho sạch.

Vì sao hoa nhỏ lại quan trọng

Ong dú thân nhỏ, vòi ngắn. Những bông hoa li ti mà ong mật không buồn ghé thì lại vừa tầm với chúng.

Mỗi bông chẳng đáng gì nhưng mọc thành đám thì cộng lại đáng kể. Quan trọng hơn là chúng nở rải rác quanh năm chứ không dồn vào một đợt.

Nguồn nền này giữ cho đàn không đứt bữa giữa hai mùa hoa lớn. Mất nó thì đàn phải ăn vào dự trữ, và tới tháng 1 đến tháng 3 là hết vốn.

Giữ chỗ nào, dọn chỗ nào

Dọn có chọn lọc thì khác dọn trắng.

Thời điểm dọn quan trọng hơn cả

Đừng phát trụi vào tháng 1 đến tháng 3, đúng lúc đàn đang đói nhất.

Nếu buộc phải dọn thì dọn từng phần, chừa lại một mảng, làm luân phiên.

Ở Đông Nam Bộ thì vườn xung quanh vẫn phun thuốc nên vùng kiếm ăn của đàn không hoàn toàn sạch, nên lớp cỏ dại càng là thứ đáng giữ trong quãng đó.

Ở Ong Xanh, lịch phát quang được sắp vào đầu tháng 5 đến tháng 11 khi ngoài kia đã có nhiều hoa khác, chứ không làm vào mùa khó.

Thử một mùa rồi tự đánh giá

Cách kiểm chứng đơn giản: giữ lại một vạt cỏ gần khu tổ trong một mùa, rồi quan sát ong về mang phấn màu gì.

Phấn mỗi loại hoa một màu. Nếu thấy màu phấn trùng với màu hoa ở vạt cỏ mình giữ, nghĩa là chỗ đó có ích thật.

Ghi lại vài tháng là biết vườn nhà mình nên giữ loại nào, bỏ loại nào.

Đó là dữ liệu riêng, đáng tin hơn mọi danh sách tham khảo.

Cỏ dại và chuyện kiến

Đây là lo ngại chính đáng: giữ cỏ thì kiến có nhiều hơn không.

Có, nếu cỏ mọc sát chân thùng. Cỏ cao chạm đáy thùng là một cây cầu, và chân chống kiến thành vô dụng.

Nhưng giữ cỏ cách xa vài mét thì không liên quan. Kiến làm tổ trong đất chứ không phải trong đám cỏ.

Cách dung hoà ở Ong Xanh: dọn sạch một vòng nửa mét quanh mỗi thùng, từ đó trở ra thì giữ nguyên. Vừa chống được kiến vừa giữ được nguồn nền.

Những chỗ người nuôi hay vấp

• Phát trụi toàn vườn ngay giữa tháng 1 đến tháng 3
• Phun thuốc diệt cỏ ở khu vực quanh tổ
• Chỉ trồng cây lớn mà bỏ hẳn lớp hoa nền

Câu hỏi thường gặp

Giữ cỏ có làm vườn xấu không?

Giữ có chọn lọc ở góc vườn và bờ rào thì không ảnh hưởng mấy tới cảnh quan.

Thuốc diệt cỏ có hại cho ong dú không?

Hại gián tiếp và rất nặng: nó xoá nguồn ăn nền.

Nên giữ bao nhiêu diện tích cỏ?

Vài chục mét vuông quanh khu tổ là đủ cho quy mô vườn nhà.

Cỏ dại có cạnh tranh với cây trồng không?

Có ở gốc cây non. Giữ cỏ ở chỗ trống và bờ rào thì không xung đột.

Ở Ong Xanh phát quang vào lúc nào?

Đầu tháng 5 đến tháng 11, khi ngoài kia đã có nhiều nguồn hoa khác.